به گزارش خبرنگار مهر، این پرنده در سالهای اخیر به دلیل محدود شدن زیستگاههای طبیعی، شکار بی رویه و اختلال در مناطق زیست و تخمگذاری آن در معرض خطر انقراض بوده و به همین دلیل هم اکنون در فهرست سرخ اتحادیه بین المللی حفاظت از جمعیت و منابع طبیعی جهان قرار گرفته است.
در دهه های گذشته غرب و شمالغرب ایران از جمله استانهای آذربایجان غربی و شرقی، کردستان، کرمانشاه و همدان زیستگاه این پرنده با ارزش بوده است اما شکار بیرویه، تخریب زیستگاه، تبدیل زمینهای دیمی به آبی (مکانیزه شدن کشاورزی) باعث کاهش بیرویه نسل این گونه در دهههای اخیر شده است.
از عمده ترین زیستگاههای میش مرغ در ایران میتوان به دشتهای اطراف بوکان (دشت سوتاو حمامیان، دشت اینگیجه و آلبلاغ، دشت قازلیان و دشت سهکانیان) اشاره کرد که بیشترین جمعیت تولید مثل کننده و زمستان گذران میشمرغ در ایران را در خود جای دادهاند.
میش مرغ یکی از بزرگترین پرندگان ایران است که با طول بدن یک متر و وزن بیش از 15 کیلوگرم از نظر شکل و جثه شباهت زیادی به بوقلمون دارد، دشت سوتاو روستای حمامیان این شهرستان اخیرا از طرف اداره کل محیط زیست آذربایجان غربی به عنوان پناهگاه میش مرغ و منطقه شکار ممنوع اعلام شده است.
بهار فصل لانه گزینی میش مرغ/21 قطعه از این پرنده نادر در بوکان مشاهده شد
این پرنده زیبا همه ساله با شروع فصل بهار در این پناهگاه لانه گزینی کرده و ضمن تعیین قلمرو برای خود اقدام به جفتگیری و سپس تخمگذاری می کند.
رئیس اداره حفاظت محیط زیست بوکان صبح دوشنبه در گفتگوی خبری گفت: 21 قطعه از پرنده نادر و در خطر انقراض میش مرغ در در پناهگاه حیات وحش دشت سوتاو حمامیان این شهرستان مشاهده و سرشماری شدند.
محمد احمدی با اشاره به آغاز زاد و ولد این پرنده در آذربایجان غربی اظهار داشت: همزمان با فصل بهار و شروع فصل زاد و ولد در حیات وحش، این پرنده کمیاب و نادر نیز در پناهگاه حیات وحش دشت سوتاو اقدام به لانه گزینی کرد.
وی گفت: این پرنده زیبا همه ساله با شروع فصل بهار در این پناهگاه لانه گزینی کرده و ضمن تعیین قلمرو برای خود اقدام به جفتگیری و سپس تخمگذاری می کند.
احمدی افزود: این پرنده زیبا که هم اکنون در سطح کشور تنها در این پناهگاه دیده شده و اقدام به زاد و ولد می کند در این لانه ها دو تا سه عدد تخم می گذارد و بعد از حدود 26 روز جوجه ها از تخم سر بیرون می آورند.
وی اضافه کرد: با توجه به اینکه این پرنده در سالهای اخیر به شدت با کاهش جمعیت روبه رو بوده اداره حفاظت محیط زیست بوکان ضمن اطلاع رسانی لازم از مردم تقاضای همکاری و تردد نکردن افراد متفرقه در این زیستگاهها را کرده است.
احمدی یادآور شد: فراهم کردن شرایط محیطی و زیستی لازم از جمله امنیت مورد نیاز برای زیست این پرنده موجب شده تا این شهرستان هم اکنون به مهمترین محل زیست میش مرغ در کشور مبدل شود.
راه اندازی نخستین مرکز تحقیقات و مطالعات میش مرغ کشور در بوکان
معاون محیط طبیعی اداره کل حفاظت محیط زیست آذربایجان غربی با اشاره به راهاندازی مرکز تحقیقات میش مرغ کشور در بوکان گفت: اين مركز در زميني به مساحت دو هكتار در بوکان با هدف حفاظت، احیاء و تکثیر مصنوعی از این گونه نادر و در حال انقرض احداث شده است.
حمید رعنا قد در گفتگو با خبرنگار مهر ایجاد این مركز مطالعاتی را اقدامی اساسی برای نجات این پرنده عنوان کرد و افزود: در این ایستگاه علاوه بر انجام مطالعات زیستی میشمرغ، دانشجویان محیط زیست و منابع طبیعی در ارتباط با چگونگی حفاظت از گونههای كمیاب و در حال انقراض حیات وحش آموزش میبینند.
وی تجهیز و سازماندهی گارد اجرایی حفاظت محیط زیست بوکان، تلاش برای همکاری بیشتر کشاورزان، روستاییان و نهادهای مدنی و مردمی در حفاظت و مراقبت از گونه مربوطه، تلاش برای همکاری با سازمان ها و نهادهای ملی و بین المللی در جهت استفاده از تجارب سایر کشورها برای جلو گیری از انقراض حتمی آن در ایران را از دیگر اقدامات حفاظت محیط زیست در صیانت و حفاظت از میش مرغ برشمرد.
هشدار جدی در خصوص کاهش جمعیت میش مرغ
رعنا قد با هشدار و تاکید بر اینکه شرایط نامناسب زیستگاهی و امنیتی باعث شده که امروزه جمعیت این گونه در معرض انقراض جهانی قرار گیرد و از جمعیت آن با گذشت زمان کاسته شود افزود: علاوه بر ایران پراکندگی جهانی میش مرغ از شبهجزیره ایبری در اسپانیا شروع و تا شرق چین در آسیا ادامه مییابد.
وی اضافه کرد: جمعیت میشمرغ در جهان بین 32 هزار و 300 تا 42 هزار و 600 قطعه تخمین زده میشود که بیشترین آمار مربوط به کشورهای اسپانیا، روسیه، اکراین، ترکیه و مجارستان میباشد این در حالی است که بیش از نیمی از جمعیت دنیا در اسپانیا زندگی می کنند.
رعنا قد در خصوص نحوه و شرایط زیستگاه این پرنده نادر اظهارداشت: میش مرغ بیشتر در دشتهای باز، استپهای مرتعی، کشت زارها، مزارع دیمی و بدون درخت به سر برده و در روی زمین آشیانه میسازد.
وی عنوان کرد: یکی از خصوصیات بارز این پرنده نشستن برروی زمین است که این ویژگی یکی از مشخصههای زندگی در زمینهای وسیع و بدون درخت است که به پرنده این امکان را میدهد که از دور خطر را تشخیص داده و عکسالعمل مناسب نشان دهد. علاوه بر دشتهای باز و زمینهای مسطح، میش مرغ را گاهی میتوان برروی تپههای ماهوری اطراف زیستگاه مشاهده کرد.
رعنا قد یاد آور شد:میش مرغ پرندهای تقریبا همه چیز خوار است که بیشتر از گیاهان (ساقه گیاهان،دانه غلات،جوانههای مرتعی،یونجه و …)،حشرات، مارمولکها، ملخها و سنجاقکها تغذیه میکند. بررسیها نشان میدهد که بیشترین ساعات تغذیه در اوایل و اواخر روز (صبح و غروب) است و بقیه روز را به استراحت و پاییدن منطقه می پردازد.
